ՈՂՆ

(ողին, ղամբ, ունք, անց.) NBH 2-0507 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 6c, 7c, 8c, 10c, 11c, 13c գ. νῶτος, νώτον dorsum, tergum. Յետակողմն միջոց մարմնոյ՝ հանդերձ ուղղալից չարիւք ոսկերաց՝ սկսել յուլանէ կամ ի ծոծորակէ ցգաւակն. թեկն. թիկունք. թիկնամէջ. միջնողն. մէջ ուսոց. նուս. կռնակ, քամակ, շալակ. ... *Անկաւ հեղի յաթոռոյն յետս առ դրանն, եւ բեկաւ ողն նորա, եւ մեռաւ: Խոտացուցին զողն իւրեանց քան զողն հարց իւրեանց. ՟Ա. Թագ. ՟Դ. 18: ՟Դ. Թագ. ՟Ժ՟Ե. 14: *Կապել շառաշիղս աղի ի վերայ ողին նորա. Ագաթ. յորմէ եւ այլք. (ուր յետինք գրեն՝ ողան): *Ընդ մէջ ողինն թափանցիկ դիպեցուցանէ (զնետն). Արծր. ՟Ա. 14: *Միեղջերու, որ է մեծ գազան, եւ ի վերայ ողինն ճանգ. Խոր. աշխարհ.: *Յետուստ կողմանէ է ողն, թիկանցն (յն. լայնութեան ուսոցն) հաստատուն զգուշութեամբ երկոցունց. Նիւս. կազմ.: *Բազուկք, եւ առ պարանոցաւն ողունքն՝ քան զամենայն ինչ է հզօրագոյն՝ որ ինչ մարդկան են անդամք. Փիլ. լին.: *Ողունք մեր տեռեալ են ի փայտակրի. Եղիշ. ՟Ը: *Եբարձ ողամբն անտաշ քարինս. Տէր Իսրայէլ. նոյ. ՟Ի՟Ը.: ՈՂՆ. ῤάχις spina dorsi. Ողնայար ուղղալից. ... *Ռաքիս, ողն. Գաղիան.: *Կողք իւր պղնձիք, եւ ողն իւր ձոյլ երկաթոյ. Յոբ. ՟Խ. 13: *Զայսոսիկ իջուցին առ ողամբն, եւ զծննդականն ի միջի ըմբռնեալք ուղեղ. Պղատ. տիմ.: *Ձուկն բիտոն սղոցէ ողամբն զողնափայտ նաւուցն. Մագ. ՟Ժ: ՈՂՆ. νωτιαῖα μυελίς, τὸ νωτιαίον dorsi medulla. Ուղեղ ողին կամ ողնաշարին. կռնըկին ծուծը. ... *Խելքն (ուղեղ գլխոյն), եւ ողինն ուղեղ: Ջիղքն խստագոյնք են յաւէտ՝ որ յողանէն, եւ ի սոցանէ եւս յաւէտ՝ որք ի ներքուստ կուսէ ողինն. քանզի որքան առաւել զատի ի խելացն ողնն, այսքան առաւել խստագոյն լինին եւ ջիլքն ի նմանէ բուսեալ: Իւրաքանչիւր յօդ ողինն զզոյգս ջղացն առաքէ յիւրմէ. Նիւս. բն. ՟Ի՟Զ: *Գնային ի բարձր պարանոց ոչ միայն հպարտացան, այլեւ ճեմելով եւս անառակեցան, յողն եւ ի ճեմս պարանոցաւ. Գէ. ես. (որ է սիգաճեմ շարժուած կանացի): ՈՂՆ. նմանութեամբ՝ Վերնակողմն իրաց, որպէս երկնի, լերին, նաւու, եւ այլն. *Թուէր (տեսանել) զերկինս բացեալ, եւ ի վերայ ողինն երկնի զյիսուս անբաւ բազմութեամբ մարդատեսակ հրեշտակաց. Դիոն. թղթ.: *Ամենայն ողունք, ձորք եւ ծործորք, եւ սարք. Նիւս. կազմ.: *Զարթուցեալ մարգարէին, եւ ի վերայ նաւին ողին եղեալ՝ ետես զամպ ձմերայնոյն. Փիլ. յովն.: Իսկ յասելն Եփր. թագ. *Ողն բեկեցաւ ախաբու (ի լուր գալստեան եղիայի)». իմա՛ որպէս ռմկ. մէջքը կոտրեցաւ. (թերեւս լաւ եւս իցէ ընթեռնուլ, ողնբեկեցաւ ախաբ): ՈՂՆ ԱՌՆՈՒԼ. ՅՈՂՆ ԿԱԼ. ՅՈՂՆ ԱՆԿԱՆԻԼ. ՅՈՂՆ ԵՐԹԱԼ. ὐστιάζω, ὔπτιος γίνομαι, ἁναπεπτικῶς ἴσταμαι supinus sum, in lapsu persto. Յեցուցանել զողն, կամ հանգչել ի վերայ ողին, եւ Ընկողմանիլ ի վերայ թիկանց. եւ Խստապարանոց լինել, բարձրավզել. եւ մանաւանդ՝ Յորսայս անկանիլ յուլութեամբ. անհոգանալ. յօրանալ. տե՛ս եւ ԸՆԴՈՂՆԻԼ, ՑՈՂՆԻԼ ... *Եւ ոչ սակաւ ժամանակս տային ողն առնուլ (յն. շունչ առնուլ), այլ հանապազ ձանձրացուցանէին. Ոսկ. ես.: *Հպարտանալ ամբարտաւանել յողն կալ բարձրապարանոց երեւել ի վերայ երախտաւորաց իւրեանց. ՟Գ. Մակ. ՟Գ. 12. յն. բարձրավզեալք. ὐψαυχενοῦντες cervicem erigentes *Յողն անկեալ անհոգ մնային: Ի բարկանալ տեառն իմում՝ դու յողն անկանիս, եւ ոչ դողաս եւ երկնչիս. Ոսկ. ՟Բ. 4. 14: *Սկսանի այնուհետեւ մերթ յորանջել՝ յողն երթալ, մերթ ձկտել պարապատել. Վեցօր. ՟Ե:

հայերեն բառարան (Armenian dictionary). 2013.

Look at other dictionaries:

  • ՈՒԼՆԱՓՈՂ — ( ) NBH 2 0541 Chronological Sequence: Unknown date գ. Փող ուլան, կամ ուլն փողոյ. ողն. պարանոց. *Յեցաւ ի կուռսն եւ փշրեցաւ ողն նորա (կռոց) ... փշրեաց զուլնափողն կռոցն. Վրք. դիոնես …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԱԶԴՐ — (դեր, րաց.) NBH 1 0010 Chronological Sequence: Early classical, 5c, 10c, 12c ԱԶԴՐ գրի եւ ԱՍՏՐ. μηρός, μηρίον, σκέλος , femur, crus, ilium Մասն կենդանւոյ ʼի միջաց եւ ʼի վայր՝ մինչեւ ʼի ծունկս եւ ցոլոգս. զիստ. երանք. բարձք. պուտ, ույլուգ, պալտըր,… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԲԵԿԱՆԵՄ — (բեկի, բե՛կ.) NBH 1 479 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 5c, 6c, 10c, 11c, 12c, 13c, 14c ն. κλάω frango Կոտորել կամ կտրել. մասնատել զամբողջ ինչ ʼի մասունս, եւ բրդել. մաս մաս՝ կտորբրդուճ ընել, կտրել. ... *Առեալ զհինգ նկանակն… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԲԷՋ — ( ) NBH 1 487 Chronological Sequence: Early classical, 12c, 14c գ. ԲԷՋ որ եւ ԲԷՃ բիճի. վր. եւս բիճի պ. փիւշդ. Ողն. ուսք. թիկունք. ... *Այսպէս բէջն երկու ոսկր ունի. Ոսկիփոր.: *(Ձիոյ) բիճին ոսկր լայն եւ մեծ, ʼի վերայ մարմնոյն զուսպ. Վստկ. ՟Յ՟Զ:… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԲԻՃԻ — ( ) NBH 1 487 Chronological Sequence: Unknown date գ. ԲԷՋ որ եւ ԲԷՃ ԲԻՃԻ. Ողն. ուսք. թիկունք …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԵՐԿԱԹ — (ոյ, ոց, եւ ի, իւ, աց, իւք.) NBH 1 0686 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 10c, 12c, 13c գ. σίδηρος ferrum Հանք թխագոյն՝ ժանգահար՝ կարծր եւ տոկուն. որ զամենայն պնդութիւն նուաճէ, եւ ինքն հրով եւեթ նուաճի. երկաթ. ... *Դարբին… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԹԻԶ — (թզի, թզաւ.) NBH 1 0811 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical գ. σπιθαμή palmus (major), dodrans Չափ ձեռին բացելոյ՝ ʼի ծագէ բոյթ մատին ցծագ ճկութիւն. այլ ըստ երկրաչափից է Ուղկեան, կամ ուղուկ. այսինքն չորս մատնաչափ. այն է չափ… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԹԻԿՈՒՆՔ — (կանց.) NBH 1 0812 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 6c, 8c, 11c, 12c գ. Յոքնականն բառիս ԹԵԿՆ կամ ԹԷԿՆ, թիկան. զոր տեսցես. (լծ. լտ. թէ՛րկում). ὧμος, ὡμία humerus. մանաւանդ νῶτος, νώτον dorsum, tergum Թիակք կենդանւոյ ʼի… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԻՐԱՆ — (ի, աց, կամ նունք, նանց.) NBH 1 0870 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 10c, 13c գ. (որպէս թէ Վերին երանք, կամ երիք եւ երբուծք մարդոյ. ) Ողն, ուսք, լանջք, եւ թիկունք. լրումն կան երեւելի մասն մարմնոյ. անձն. մարմին. ... *Եւ… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

  • ԿՈՂԿՈՂԻՄ — (եցայ.) NBH 1 1111 Chronological Sequence: Unknown date, Early classical, 10c, 12c ձ. Ողորմ եւ ցաւագին աչօք հայել, լալ. հեծել, պաղատիլ. հալիլ, մաշիլ. ողիկ ողիկ գալ .... թերեւս ʼի կող, կամ ողն բառէ, եւ այլն. յն. այլազգ. κολαβρίζομαι disrumpor,… …   հայերեն բառարան (Armenian dictionary)

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.